Een naturalisatieaanvraag is een aanvraag waarmee iemand de Nederlandse nationaliteit probeert te verwerven. Deze bron maakt deel uit van lokale, regionale en provinciale archieven en van het archief van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Vanwege de privacywetgeving zijn alleen naturalisaties ouder dan 100 jaar vrij ter inzage.
Naturalisatie [link naar begrip Naturalisatie] tot Nederlander is pas mogelijk sinds de 19de eeuw. Aanvankelijk stond daarbij het geboortelandprincipe [link naar begrip Geboortelandprincipe] centraal. Vanaf de Wet op het Nederlanderschap uit 1892 draait het om het afstammingsprincipe [link naar begrip Afstammingsprincipe]. Deze wet werd in 1984 vervangen door de Rijkswet op het Nederlanderschap. Die bepaalt tot op de dag van vandaag aan wie de Nederlandse nationaliteit wordt toegekend. Een belangrijk verschil met de voorgaande periode is het feit dat wettelijke kinderen van een buitenlandse vader en een Nederlandse moeder nu eveneens het Nederlanderschap kunnen ontvangen.
Iedereen die op basis van deze wetgeving niet de Nederlandse nationaliteit verwierf, kon zich tot Nederlander laten naturaliseren [link naar begrip Naturalisatie]. Dat was niet verplicht, maar op die manier kreeg je alsnog dezelfde rechten als andere Nederlanders. De bewaard gebleven naturalisatieaanvragen bevatten informatie over de naam en voornamen van de aanvrager, de leeftijd, plaats van herkomst, huidige woonplaats, militaire dienst, beroep, gezinssamenstelling en motieven voor de aanvraag en toekenning.
