De Hoofdelijke omslag was in de 19de en begin 20ste eeuw een gemeentelijke belasting, die geheven werd op basis van de vermoede rijkdom van de inwoners, waarvan het gemeentebestuur een schatting maakte. Belastingplichtigen werden ingedeeld in klassen. Omdat er in die periode nog niet of nauwelijks bevolkingsoverzichten zijn, is dit een goede bron voor het vinden van beroepen en adressen van voorouders.